علم انساب: طایفۀ محمد حسن بیگ (فتوحیها، موسویها، حاجیپورها، هاشمیها)
محمود فتوحی
علم انساب یا نسب شناسی در گذشتۀ زندگی ایرانیان و اعراب از منظر هویت شناسی اهمیت بسیار داشته است. امروزه نسلهای جدید چندان در پی شناخت تبار و گذشتۀ خانوادۀ خویش نیستند. دلیل این امر
علم انساب یا نسب شناسی در گذشتۀ زندگی ایرانیان و اعراب از منظر هویت شناسی اهمیت بسیار داشته است. امروزه نسلهای جدید چندان در پی شناخت تبار و گذشتۀ خانوادۀ خویش نیستند. دلیل این امر وجود شناسنامه و مدارک شناسایی است که هویت شخص به کمک آن در جامعه معین می شود.اما در جوامع کهن هر کس می توانست ادعا کند که از خون فلان خان یا فلان امیر است، یا سید است، یا از تبار شاهان است. علمای نسب شناس مشهور بودند که به کمک علم الانساب از بسیاری ادعاها پیشگیری می کردند.
غرضم در این یادداشت معرفی علم الانساب واهمیت آن نیست، بلکه قصدم طرح یک مسئلۀ مهم، یعنی بازشناسی روابط خویشاوندی برای نسلهای جدید است. در زندگی شهری نوین و در پی مهاجرتها و گسترش ازدواجهای برون فامیلی کم کم نسبتهای فامیلی و روابط خویشاوندی از یادها رفته است. بنده در چند یادداشت مجموعه ای از شجره نامه های رودمهجنی را منتشر خواهم کرد و امیدوارم از خلال این شجره نامه ها، دوستان نسبتهای خویشاوندی امروز ودیروز رودمعجنیها را بشناسند.
اما یادآوری چند نکته ضروری است:
الف) اطلاعات مندرج در این شجره نامه ها را از پدرم نور الله فتوحی و مادر خاور عیلامی گرفته ام. این دو عزیز من، شاید از تعداد انگشت شمار معمرین رودمعجن هستند. پدرم 85 سال و مادرم 74 سال سن دارند و خوشبختانه آمادگی ذهنی خوبی برای یادآوری اطلاعات و حسب و نسبها دارند. این روزها بیش از همیشه با آنها می نشینم و با پرسش، خاطرات گذشته شان را زنده می کنم و از خلال جوابها اطلاعات مفیدی از گذشتگان و زندگی رودمهجنیها و آنچه از پدران و پدربزرگانشان شنیده اند گردآوری می کنم.
ب) احتمال خطا در اطلاعات هست بخصوص در نسلهای جدید. از اقوام و دوستان عزیز تمنا دارم از کمک به بنده در تصحیح اطلاعات دریغ نفرمایند.
ج) اطلاعات من دربارۀ نسلهای جدید و شاخه های نورس این شجره نامه ها اندک و احتمالا نادرست است. از دوستان ملتمسانه تقاضای همکاری و تصحیح اطلاعات را دارم.
د) امیدوارم دوستانی که از نسبتهای خانوادگی خود اطلاعاتی دارند شجره نامه ها را در حیتا منتشر کنند تا نسلهای نو روابط خویشاوندی را بهتر بشناسند.
در یادداشتهای آینده از چند طایفه شجره نامه منتشر خواهم کرد:
شجرۀ اول: طایفۀ خودمان اولاد محمد حسن بیگ از جد چهارم پدری ام تا فرزند دختر خودم.
و در یادداشتهای بعدی منتشر می شود:
شجرۀ دوم: طایفۀ حاج آخوند البته از پدرشان (حاج مُلا حسن رودمهجنی) و برادران و خواهران حاج آخوند که جد پدری ترابیها، عابدیها، ضیائیها، آقایان توکلی پور و رودمعجنی، وجد مادری فتوحیها، خوشدلها، رزمیها و ایزدیها، فاضلیهاست.
شجرۀ سوم: طایفۀ حسامیها: از جد حاج سید علی اکبر که جد پدری حسامیها، و جد مادری ارمیها، ایزدیها، لطفیها
شجرۀ چهارم: اولاد ملا رحیم: ملارحیم جد پدری تربتیها، رحیمیها، و جد مادری حاتمی ها، ارشدها، فتوحیها، شیبانیهای قلعه جوق
شجرۀ ششم: طائفۀ حاجی عباس ها: جد پدری عیلامیها، جد مادری نیکوعقیده ها، عبداللهی ها، عظیمیها، عربها و ...